Những thay đổi bất thường khi tiểu tiện, đau vùng chậu hay đau lưng kéo dài có thể là tín hiệu cảnh báo vấn đề ở tuyến tiền liệt. Nam giới không nên xem nhẹ, đặc biệt khi bước sang tuổi 50.
Những dấu hiệu cảnh báo bất thường ở tuyến tiền liệt
Theo ThS.BS Lê Quang Dương – Giám đốc Trung tâm Phát triển Sức khỏe Bền vững (VietHealth), nam giới không nên chủ quan coi những thay đổi bất thường khi tiểu tiện là hệ quả tất yếu của tuổi tác. Chủ động lắng nghe cơ thể và thăm khám sớm khi có dấu hiệu bất thường có thể giúp phát hiện bệnh lý và nâng cao hiệu quả điều trị.
Dòng nước tiểu yếu, khó tiểu
Ở trạng thái khỏe mạnh, việc đi tiểu diễn ra nhẹ nhàng, không cần cố gắng. Tuy nhiên, khi tuyến tiền liệt tăng kích thước, cơ quan này có thể chèn ép niệu đạo – ống dẫn nước tiểu từ bàng quang ra ngoài cơ thể.
ThS.BS Lê Quang Dương cho biết, khó tiểu là một trong những dấu hiệu sớm thường gặp. Dòng nước tiểu có thể yếu đi, ngắt quãng, mất nhiều thời gian hơn để bắt đầu hoặc khiến người bệnh có cảm giác tiểu không hết bàng quang.
Nhiều người có xu hướng chịu đựng và cho rằng đây chỉ là biểu hiện của tuổi tác. Tuy nhiên, các triệu chứng tiết niệu như dòng nước tiểu yếu hoặc phải rặn khi tiểu cần được bác sĩ chuyên khoa kiểm tra, đặc biệt ở nam giới trung niên và người cao tuổi.
Tiểu đêm nhiều lần
Thường xuyên thức giấc vào ban đêm để đi tiểu là tình trạng không nên xem nhẹ. Nếu phải đi tiểu từ 2-4 lần mỗi đêm, đây có thể là dấu hiệu cho thấy hệ tiết niệu đang gặp vấn đề.
Theo ThS.BS Lê Quang Dương, tiểu đêm không chỉ ảnh hưởng đến chất lượng giấc ngủ mà còn tác động đến tâm trạng và sức khỏe tổng thể. Đây cũng có thể là một trong những triệu chứng khởi phát của phì đại tuyến tiền liệt lành tính.
Các rối loạn đường tiết niệu dưới có xu hướng phổ biến hơn khi tuổi tác tăng lên. Vì vậy, nam giới nên chú ý đến những thay đổi trong thói quen tiểu tiện và trao đổi với bác sĩ chuyên khoa ngay khi nhận thấy bất thường.
Máu trong nước tiểu, tiểu buốt, sốt hoặc đau vùng chậu
Một số triệu chứng cấp tính cần được thăm khám ngay, đặc biệt khi xuất hiện đồng thời nhiều biểu hiện bất thường như:
- Có máu trong nước tiểu.
- Cảm giác nóng rát, buốt khi đi tiểu.
- Sốt cao kèm ớn lạnh.
- Đau vùng chậu hoặc đau khi xuất tinh.
ThS.BS Lê Quang Dương cho biết, những dấu hiệu trên có thể cảnh báo nhiễm trùng đường tiết niệu hoặc viêm tuyến tiền liệt cấp tính. Nếu không được xử lý kịp thời, tình trạng nhiễm trùng có thể diễn tiến nặng, gây bí tiểu cấp hoặc biến chứng toàn thân, thậm chí phải nhập viện điều trị.
Đau lưng, hông hoặc vùng xương chậu kéo dài
Bất thường ở tuyến tiền liệt không chỉ biểu hiện qua đường tiểu mà đôi khi còn gây ra những triệu chứng ở các vị trí khác trên cơ thể.
Khi ung thư tuyến tiền liệt tiến triển và di căn, xương là một trong những vị trí có thể bị ảnh hưởng. Người bệnh có thể xuất hiện những cơn đau dai dẳng, âm ỉ ở vùng lưng dưới, hông hoặc xương sườn.
Đau lưng rất phổ biến và phần lớn liên quan đến các vấn đề xương khớp. Tuy nhiên, những cơn đau không rõ nguyên nhân kéo dài ở nam giới lớn tuổi, đặc biệt khi đi kèm rối loạn tiểu tiện, là dấu hiệu cần được thăm khám và chẩn đoán y khoa. Phát hiện sớm nguy cơ có thể giúp mở rộng lựa chọn điều trị và cải thiện tiên lượng.
Vì sao nam giới cần chủ động tầm soát tuyến tiền liệt?
Ung thư tuyến tiền liệt ở giai đoạn đầu thường diễn tiến âm thầm và có thể không gây ra triệu chứng rõ ràng.
Theo ThS.BS Lê Quang Dương, nhiều trường hợp mắc bệnh ở giai đoạn sớm không xuất hiện biểu hiện bất thường. Vì vậy, các phương pháp cận lâm sàng như xét nghiệm PSA (kháng nguyên đặc hiệu tuyến tiền liệt) trong máu và thăm khám lâm sàng có vai trò quan trọng trong việc phát hiện những thay đổi bất thường trước khi triệu chứng xuất hiện.
Khi bệnh được phát hiện lúc còn khu trú, tiên lượng điều trị thường tích cực hơn. Người bệnh có thể duy trì cuộc sống khỏe mạnh, lâu dài với phương pháp điều trị phù hợp hoặc theo dõi y tế chủ động.
Nam giới từ 50 tuổi trở lên, hoặc người có tiền sử gia đình mắc ung thư tuyến tiền liệt, nên chủ động trao đổi với bác sĩ về kế hoạch tầm soát định kỳ.
Cách chủ động chăm sóc và bảo vệ tuyến tiền liệt
Để nâng cao sức khỏe hệ sinh dục và tiết niệu, ThS.BS Lê Quang Dương khuyến nghị nam giới duy trì những thói quen lành mạnh:
- Theo dõi thói quen tiểu tiện và đi khám khi các bất thường kéo dài.
- Duy trì cân nặng hợp lý, thường xuyên vận động với cường độ phù hợp.
- Xây dựng chế độ dinh dưỡng lành mạnh, ưu tiên trái cây tươi, rau xanh, ngũ cốc nguyên hạt và hạn chế mỡ động vật.
- Hạn chế rượu bia, đồ uống có cồn và không hút thuốc lá.
- Chủ động trao đổi với bác sĩ về việc thực hiện xét nghiệm PSA định kỳ.
Thay vì xem những bất tiện trong sinh hoạt hằng ngày là một phần tất yếu của tuổi tác, nam giới nên chú ý đến từng thay đổi của cơ thể. Việc nhận biết sớm các dấu hiệu bất thường và chủ động thăm khám sẽ giúp bảo vệ sức khỏe tuyến tiền liệt, đồng thời góp phần duy trì chất lượng cuộc sống.
Thông tin trong bài mang tính tham khảo, không thay thế cho chẩn đoán hoặc tư vấn y khoa.
Bách Nguyên (Tổng hợp)
